Kanser Tarama - Cinsellik Saglık Kadın Saglıgı Erkek Saglıgı Cinsel Bilgiler Seks Hayatı için Faydalı bilgiler

Cinsel Bilgiler Cinsel Sağlık Kadın Sağlığı Erkek Sağlığı Cinsellikle Alakalı Bilgi Deposu

Kadinlik organlarinin kanserleri tüm kadin kanserleri içerisinde en çok ölüme neden olan hastaliklardir. Düzenli istatistik verilerine sahip olmasi nedeniyle Amerika Birlesik Devletleri ele alindiginda 1995 ‘de 15.800 rahim agzi kanseri, 4800 bu kanser nedeniyle ölüm, 600.000 anormal pap test, 50.000 yeni kanser öncüsü hastalik tespit edildigi bildirilmektedir. Yine ayni ülkenin verilerine göre rahim agzi (serviks) kanseri nedeniyle yilda 4 milyar $ harcandigi hesaplanmaktadir. Bu rakamlardan da görüldügü gibi kanseri ortaya çikmadan önce tespit etmek daha insancil, daha ekonomik ve daha basarilidir. Çesitli ülkelerdeki arastirmalar sonucu kadin kanserlerinin ortaya çikmadan tespit edilmesinin mümkün oldugu vurgulanmaktadir. Aslinda bu arastirmalarin tarihi 1886’da Sir John Williams’in yaptigi çalismalara dayanmaktadir .Olumlu gelismeler kanser öncüsü lezyonlarin tanimlanmasi ve tani yöntemlerinin gelistirilmesinden sonra görülmüstür.1924 yilinda Hinsellman Kolposkop’u kullanima sunmus 1928’de Babes ve George Papanicolaou rahim agzi sürüntüsü alinarak henüz kanser gelismeden (ortalama 10-15 yil) önce kansere dönüsme potansiyeli olan öncü hastaliklarin taninabilecegini göstermislerdir. Böylece ortaya konan sitolojik tarama yöntemi Papanicolaou’nun kendi adiyla Pap Test olarak tüm dünyada büyük kabul görüp yayginlasmistir. Yöntem her ülkede devlet politikalarina da bagli olarak temel tarama testi olmustur. Amerika Birlesik Devletleri’nde 1970 yilindan itibaren 20 yilda rahim agzi kanserinden ölüm oraninin %90 azalmasi Pap test taramalarina baglanmaktadir. Kanser öncüsü hastaliklar en çok 25-35 yaslarinda görülmektedir. Ancak tarama testi tüm kadinlara uygulanan bir yöntemdir. Taramada anormal hücreler tespit edilmesi kesin olarak hastalik varligini göstermez .Bu durumda hastaligin kesin tanisini koymak için biyopsi alarak dokunun patolojik incelemesi yapilmalidir. Biyopsi almak(doku parçasi almak) için anormal hücrelerin tam olarak nereden döküldügünün tespiti gerekir. En dogru yerden (doku almak) biopsi için dis genital (kadinlik cinsel) organlarin mikroskopla büyütülerek gözle muayenesi genel kabul gören yöntemdir. Kolposkopi denilen bu islem özel bir egitim ve alet gerektirmesi disinda agrisiz, kolay, çabuk sonuç alinan, güvenilir bir uygulamadir. Bugün için tüm dünyada kesin tani koymak için kolposkopik muayene ve kolposkop yardimiyla biyopsi almak altin standart olarak kabul edilmektedir. Pap test ve kolposkopik biopsi ile %99,5 oraninda dogru tani koymak mümkündür. Kanser taramasinda asil olan kanseri olmadan, kanser öncesi hastaliklar döneminde yakalayarak gerekli takip veya tedaviyi yapmaktir. Burada erken teshis tanimi dogru degildir. Çünkü amaç kanseri degil kanserin öncülerini tespit etmektir. Ancak kanseri erken asamada yakalamak da ikinci bir kazanç olabilir ve bu programla mümkündür. Bugün artik dünyada sitolojik tarama tartisilmamaktadir. Tartisilan kimlere, ne zaman, ne siklikla ,kaç yasina kadar ve hangi sitolojik (Pap test, thin prep vb) yöntemle tarama yapilacagidir. Ülkemizin bu tartismalarda konuyu bilimsel platformlardan toplumsal platformlara tasiyamamak gibi ciddi bir egitimsel, sosyo-ekonomik sorunu vardir. Pek çok kadin standart tarama, risk grubunda tarama, tarama sekilleri hakkinda bilgi sahibi degildir. Böylece ortaya çikan karmasada kadin dogum uzmaninin sorumlulugu, hastanin ve sigorta sisteminin yükümlülükleri belirlenememistir. Gelismis ülkelerde pap test yaptirmak doktor için bir zorunluluk olarak görülmekte, sigorta sirketleri de bunu özendirmektedir. Dünyadaki uygulamalardan yola çikarak asagidaki protokolü uygulamak akilci olabilir, bizim klinik deneyim ve uygulamalarimiz da bu yöndedir. Tarama protokolünden önce rahim agzi kanseri açisindan risk gruplarini belirlemek gerekmektedir. Pap Test ile tarama sikligi Taramaya ilk cinsel iliskiden sonra baslanir. Kaç yasina kadar tarama yapilmasi konusunda fikir birligi yoksa da en az 65 yasina kadar düzenli pap test yapilmasi genel olarak kabul edilen bir kuraldir. Ancak 65 yasindan sonra da taramalara devam edildiginde kansere yakalansa da hastanin yasama sansinin %63 arttigi ve tarama için yas siniri konulmasinin yanlis oldugunu vurgulayan yayinlar da vardir. Sonuç olarak Yüksek Risk Grubunda; Ilk Pap Test normal ise yilda 1 kez Düsük Risk Grubunda; 3 yil üst üste Pap Test normal ise 3 yilda 1 Kanser disi nedenlerle rahim alindiktan sonra 3 yilda 1 Kanser veya kanser öncüsü nedenlerle tedaviyi takiben, Ilk 2 yil 3 ayda 1 Sonraki 3 yil 6 ayda 1 Ömür boyu yilda 1 Pap test yapilmalidir. Bu gün için en güvenilir ve kolay tarama yapilabilen kadin kanseri serviks (rahim agzi) kanseridir. Ancak diger kadin kanserlerinin olmadan önce taninabilmesi için pek çok arastirma yapilmaktadir. Bunlardan endometrium (rahim içi) kanseri için vajinal ultrason ile kalinlik ölçümleri umut vermektedir. Özellikle menapoza girmis kadinlarda rahim içi dokunun kalinligi artmis olarak bulunursa körleme küretaj veya endoskopi (histeroskopik) ile doku örnegi alinarak (biopsi) kanser öncüsü hastaliklar veya erken dönemde kanser yakalamak mümkündür. Over (yumurtalik) kanserleri en sinsi seyreden, geç tani konabilen ve en çok öldüren kanserler olmalari itibariyla bu konuda da arastirmalar hizla sürmektedir. Vajinal ultrason, doppler ve yumurtalik kanserli hastalarin kaninda artan bazi kanser belirteçleri ölçülerek yapilan çalismalar pek yüz güldürücü olmamistir. Ancak yumurtalik kanseri riski yüksek olan hasta grubunda bu yöntemler kullanilabilir. Bu açidan yumurtalik ve rahim içi (endometrium) kanserleri için de risk gruplari veya hastaligin siklikla görüldügü durumlar tanimlanmistir. Bunlar; Yumurtalik (Over) kanserinin; Çocuk dogurmamis ve emzirmemis kadinlarda 1.derece yakinlarinda yumurtalik kanseri olanlarda Kisirlik tedavisi için yumurtlama ilaçlarini uzun süre kullananlarda Bazi diger kanserlerle birlikte daha sik görülebilecegi bildirilmektedir. Endometrium(rahim içi) kanserinin ise; Asiri kilolu ve tansiyonu yüksek (ideal agirligin %30’undan fazla) Seker hastaligi olan Çocuk dogurmamis ve emzirmemis Polikistik Over (Yumurtaligin çok sayida kistlerle karakterize) hastaligi olan kadinlarda daha sik görüldügü bildirilmektedir

((( Okuduktan Sonra Geri Dönmek İçin Tıklayınız.. )))